GEBELİKTE KAN UYUŞMAZLIĞI

GEBELİKTE KAN UYUŞMAZLIĞI

Gebelikte kan uyuşmazlığı ? Kan uyuşmazlığı nedir? Erken fark edilebilir mi? Tedavi edilebilir mi?
Gebelikte kan uyuşmazlığı dediğimiz durum aslında Rh uyuşmazlığıdır. Rh; kırmızı kan hücrelerinde bulunan bir proteindir. Kan hücrelerinde bu proteini bulunan kişilerin kan grubu kesinlikle Rh+ (Rh pozitif) olur. Bulunmayan kişilerin ise kan grubu kesinlikle Rh- (Rh negatif) olur. Anne adayı Rh- iken baba Rh+ olduğu durumda kan uyuşmazlığından bahsedebiliriz.

GEBELİKTE KAN UYUŞMAZLIĞI
GEBELİKTE KAN UYUŞMAZLIĞI

Rh proteini bulunmayan(Rh-) kişiyle, Rh proteini bulunan (Rh+) kişinin kanlarının karışmasıyla Rh- kişi bunu yabancı protein olarak algılar. Bir mikropmuş gibi savunmaya geçer ve onu parçalamak, savaşmak için antikor dediğimiz yapıları oluşturur. Buna “duyarlılaşma” demekteyiz.

GEBELİKTE KAN UYUŞMAZLIĞI
GEBELİKTE KAN UYUŞMAZLIĞI

 

GEBELİKTE KAN UYUŞMAZLIĞI
GEBELİKTE KAN UYUŞMAZLIĞI

Hamilelikte de Rh- annenin karnında Rh+ bebek olması durumunda duyarlılaşma görülebilmektedir.  Annenin savunma silahı olarak ürettiği antikorlar göbek kordonu yoluyla bebeğe geçer. Bebeğin kırmızı kan hücrelerini parçalar. Bu durum bebekte aşırı kansızlık, kalp yetmezliği, vücutta su toplanması, beyin hasarı, sarılık ve hatta ölüm ile sonuçlanabilmektedir.

Genelde ilk hamilelikte bu durumla karşılaşmayız

Çünkü normal şartlarda anne karnında bebeğin kanıyla annenin kanı temas etmez. Ancak annenin antikorları ilk gebelikte hazırlandığından sonraki gebeliklerde bu antikorların anne karnındaki bebeğe geçişi görülüp bebekte bahsettiğimiz rahatsızlıklara yol açma riski yüksektir. Bu durumu önlemek amacıyla Rh- anneden Rh+ bebeğin dünyaya gelişinden sonraki ilk 72 saat içinde “kan uyuşmazlığı iğnesi” dediğimiz koruyucu iğne yapılarak sonraki hamilelikler için tedbir alınmış olur.

GEBELİKTE KAN UYUŞMAZLIĞI
GEBELİKTE KAN UYUŞMAZLIĞI

Düşük olması, gebeliğin sonlandırılması, dış gebelik olması, hamilelikte kanama olması, hamilelik sırasında karınla ilgili girişimsel işlemlerin olması(amniyosentez, koryon villus örneklendirilmesi) gibi durumlarda duyarlılaşma görülebilmektedir. Bu duyarlılaşma o sıradaki hamileliğe de zararlı olabileceğinden bu durumlar sonrası koruyucu iğne yapılmaktadır.
Hamile olan Rh- anne adayında duyarlılaşma olup olmadığı birtakım testler ile anlaşılabilmektedir. Duyarlılaşmanın görülmesi durumunda koruyucu iğnenin yapılmasının bir anlamı kalmaz. Bu durumda uzman doktorlar tarafından anne ile bebek ultrason ve kan tahlilleri ile yakından takibe alınır. Gerekli durum görüldüğünde kan değişimleri ile uygun tedaviler uygulanabilmektedir.

GEBELİKTE KAN UYUŞMAZLIĞI
GEBELİKTE KAN UYUŞMAZLIĞI

Tüm bu riskleri ortadan kaldırmak, içimizde tedirginlikle yaşamamak adına Rh- anne adayına 28.-34. gebelik haftalarında kan uyuşmazlığı iğnesi dediğimiz koruyucu iğne yapılabilmektedir. Bu Rh- anneye, Rh+ bebeği olması halinde doğum sonrasında ilk 72 saatte 2. koruyucu iğne yapılarak %100’e yakın koruma sağlanmış olur. Ve bu koruma kalıcı olup sonraki hamileliklerde de devam etmektedir. Eğer bebek Rh- ise 2. doza gerek duyulmamaktadır.

GEBELİKTE KAN UYUŞMAZLIĞI
GEBELİKTE KAN UYUŞMAZLIĞI

Tüm bu risklerin tespiti açısından gebelikte yapılması gereken testlerin yapılıp, hamileliğin başında ebeveynlerin kan grubunun bilinmesinin önemi büyüktür. Kan uyuşmazlığı dediğimiz bu durum Rh- anne ve Rh+ bebek için geçerli olup, normal kontroller yapılıp gerekli önlemler alındığı takdirde hem anne hem bebek bu durumdan sorunsuz kurtulabilmektedir.

Sağlıklı günler sizinle olsun…

Dr. Merve KARAKAYA

Doktorumuzun bir başka yazısı için aşağıdaki linke tıklayabilirsiniz.

https://bebegimizoldu.com/seker-yukleme-testi-nedir/

Related Posts

3 thoughts on “GEBELİKTE KAN UYUŞMAZLIĞI

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.